Narodowe Centrum Badań i Rozwoju z nową inicjatywą

Z tego artykułu dowiesz się...

Czym jest program STEP i dla kogo jest skierowany.
Czym są aluminiowe formy wtryskowe i w jaki sposób mogą przyczynić się do realizacji projektu w programie.
Jakie są alternatywy dla form aluminiowych i stalowych.
Dlaczego etap projektowania formy jest kluczowy dla kosztów i tempa realizacji prototypu.
Dlaczego etap prototypowania ma kluczowe znaczenie dla całego procesu wdrożeniowego.>

Czym jest program STEP i dla kogo jest skierowany?

Narodowe Centrum Badań i Rozwoju ogłosiło nowy projekt wspierający rozwój nowoczesnych technologii o znaczeniu strategicznym w sektorach związanych m.in. z obronnością i gospodarką krajów Unii Europejskiej.

To realna szansa na pokrycie znacznej części kosztów badań, rozwoju i wdrożeń — zarówno w fazie koncepcyjnej, jak i na etapie wprowadzania produktu na rynek.

W programie STEP mogą wziąć udział przedsiębiorstwa oraz konsorcja prowadzące działalność w Polsce, które planują rozwój innowacyjnych technologii głębokich i potrzebują wsparcia od etapu pomysłu aż po wdrożenie.

Zgodnie z wytycznymi dotyczącymi kwalifikowalności wydatków produkty już dostępne na rynku (already available) nie spełniają warunków programu. Dlatego tak ważna jest redukcja kosztów na etapie projektowania oraz możliwie najtańsze prototypowanie elementów i podzespołów finalnego produktu.

Warto zatem zadać sobie pytanie, jak skutecznie posunąć prace nad projektem do przodu, mając pewność, że po zakwalifikowaniu się do programu otrzymamy zwrot kosztów poniesionych na fazę planowania, projektowania i doskonalenia w ramach cross-financingu.

Czym jest prototyp?

Prototyp, jako materialny efekt prac badawczo-rozwojowych:

jest środkiem trwałym wytworzonym w ramach projektu,
służy wyłącznie do testów, walidacji i udoskonalania produktu przed jego komercjalizacją,
nie był wcześniej oferowany na rynku (warunek innowacyjności określony w wytycznych i zasadach pomocy publicznej).

W ramach cross-financingu można sfinansować zakup środków trwałych, które nie stanowią integralnej części infrastruktury projektu, ale są niezbędne do jego realizacji.

Dlaczego aluminiowe formy wtryskowe?

Przede wszystkim ze względu na czas realizacji i cenę. Na etapie poprzedzającym produkcję wielkoseryjną redukcja kosztów jest jednym z najistotniejszych elementów. Czas również ma swoją cenę — często większą niż podzespoły. Nadmierne wydłużanie prac może doprowadzić do utraty przewagi rynkowej lub nawet samego projektu.

Pod względem jakości i precyzji wykonania aluminiowe formy nie ustępują stalowym, a jednocześnie skracają czas realizacji z miesięcy do dni. Dodatkowo pozostawiają w budżecie średnio 40% więcej środków. W efekcie wykonanie prototypu w formie stalowej jest zazwyczaj nieopłacalne, chyba że od początku zakładamy dużą skalę produkcji, intensywne zużycie formy lub pracę z materiałem o wysokiej abrazyjności (zawierającym twarde cząstki lub włókna powodujące intensywne ścieranie).

Czy istnieją alternatywy?

Tak, ale z ograniczeniami. Formy wtryskowe — niezależnie od materiału — mają swoje limity.

Jeśli potrzebujemy skomplikowanego elementu, dla którego wykonanie formy wtryskowej byłoby zbyt kosztowne, a powtarzalność nie jest priorytetem, można skorzystać z druku 3D. Trzeba jednak pamiętać, że druk nie daje tak szerokiego wyboru materiałów, jak formy wtryskowe.

Często stosuje się podejście mieszane — wstępny model powstaje w technologii 3D, aby zweryfikować koncepcję, a następnie projektuje się i wykonuje formę wtryskową, która staje się bazą dla właściwego prototypu.

Dlaczego etap projektowania formy jest kluczowy?

W 3D Force projektowanie formy stanowi około 80% czasu całego procesu, który dzięki autorskiej technologii możemy zamknąć w 13 dni. Pominięcie nawet drobnego szczegółu na tym etapie może okazać się bardzo kosztowne. Trzeba przewidzieć wszystko — od właściwego doboru tworzywa, przez odpowiednie zaprojektowanie kanałów chłodzących formę, aż po drobne modyfikacje elementów odpowiadających za wypychanie gotowego detalu.

Jeśli błąd, którego nie przewidziano na etapie projektowania, zostanie wykryty podczas prototypowania w technologii aluminiowych form wtryskowych, koszt jego usunięcia — nawet poprzez wykonanie nowej formy — będzie znacznie niższy niż w przypadku wykrycia go dopiero na docelowej formie produkcyjnej.

Dlaczego etap prototypowania jest tak ważny?

Prototypowanie jest fundamentem całego procesu wdrożeniowego — to moment, w którym teoria spotyka się z praktyką. Tutaj projektowe założenia konfrontuje się z rzeczywistością produkcyjną. W tej fazie można jeszcze swobodnie testować różne rozwiązania, zmieniać materiały, modyfikować geometrię elementów czy wprowadzać ulepszenia konstrukcyjne bez ponoszenia ogromnych kosztów.

Pominięcie lub pobieżne przeprowadzenie prototypowania często prowadzi do wykrycia błędów dopiero w produkcji seryjnej, co wiąże się z przestojami, dodatkowymi wydatkami i utratą przewagi czasowej.

Dzięki nowoczesnym rozwiązaniom, takim jak szybkie aluminiowe formy wtryskowe opracowane w 3D Force, etap ten można znacząco skrócić — u nas projekt i przygotowanie formy trwają zaledwie 13 dni, co pozwala niemal natychmiast wprowadzać poprawki. W praktyce oznacza to, że ewentualne błędy, które w klasycznym podejściu mogłyby sparaliżować harmonogram, stają się jedynie krótkim przystankiem w drodze do celu.

Prototypowanie należy traktować nie jako koszt, lecz inwestycję — taką, która minimalizuje ryzyko, zwiększa pewność co do jakości finalnego produktu i realnie przyspiesza jego wejście na rynek, często decydując o powodzeniu całego przedsięwzięcia.